Thaise getallen: tellen van 1 tot 1.000.000

Thaise getallen zijn een van de makkelijkste onderdelen van de taal. Er zijn tien basiswoorden, twee onregelmatige vormen om te onthouden (een voor 11, 21, 31… en een voor 20), en elk ander getal bouw je op door woorden naast elkaar te zetten. Leer de tien woorden hieronder en je kunt al tot 99 tellen.

Elk getal in dit artikel staat er met Thais schrift, transliteratie en toon. De toon doet ertoe: สี่ sìi (4, lage toon) en สี sǐi (kleur, stijgende toon) zijn verschillende woorden.

De getallen 0 tot 10

Een paar uitspraaktips:

• bp in bpɛ̀ɛt (8) is een niet-aangeblazen p, zonder pufje lucht. Voor Nederlanders is dat makkelijk: het is gewoon onze p, zoals in ‘pet’. De Thaise ป klinkt precies zo.
• ʉ in nʉ̀ng (1) is een ‘oe’ zonder ronde lippen: zeg ‘oe’, houd je tong achterin en spreid je lippen alsof je ‘ie’ zegt. Het is ook geen uu, want die is wél rond. Het Nederlands heeft er geen equivalent voor; met de audio in de gids over het Thaise alfabet kun je hem horen.
• Verdubbelde klinkers (sǔun, sǎam, hâa) zijn lang. Korte en lange klinkers veranderen in het Thais de betekenis, dus houd ze aan.

11 tot 99: twee onregelmatige getallen

Van 11 tot 99 bouw je het getal op als tientallen + eenheden. Let op, want hier werkt het Thais andersom dan het Nederlands: wij zeggen ‘drieëntwintig’ (drie en twintig), het Thais zegt ‘twintig drie’, net als het Engelse ‘twenty-three’. Slechts twee vormen wijken af van het patroon:

1. 20 is ยี่สิบ yîi-sìp, niet sɔ̌ɔng-sìp. Het oude woord ยี่ yîi leeft alleen hier nog voort.
2. Een 1 aan het eind wordt เอ็ด èt: 11 is สิบเอ็ด sìp-èt, 21 is ยี่สิบเอ็ด yîi-sìp-èt, 31 is สามสิบเอ็ด sǎam-sìp-èt.

Dat is het hele systeem tot 99. Merk op dat 10 op zichzelf gewoon สิบ sìp is, niet ‘één tien’.

Honderdtallen, duizendtallen en verder

Het Thais heeft een apart woord voor elke macht van tien tot een miljoen, inclusief twee die het Nederlands niet heeft: tienduizend en honderdduizend.

Voor een rond getal zet je het cijfer vóór de eenheid: 300 is สามร้อย sǎam-rɔ́ɔi, 5.000 is ห้าพัน hâa-pan, 20.000 is สองหมื่น sɔ̌ɔng-mʉ̀ʉn. Voor ‘honderd’ of ‘duizend’ kun je ร้อย rɔ́ɔi alleen zeggen of หนึ่งร้อย nʉ̀ng-rɔ́ɔi; allebei komen veel voor.

Grote getallen lees je eenheid voor eenheid, van de grootste naar de kleinste:

2.450 = สองพันสี่ร้อยห้าสิบ sɔ̌ɔng-pan sìi-rɔ́ɔi hâa-sìp

35.000 = สามหมื่นห้าพัน sǎam-mʉ̀ʉn hâa-pan (drie tienduizendtallen, vijf duizendtallen)

150.000 = หนึ่งแสนห้าหมื่น nʉ̀ng-sɛ̌ɛn hâa-mʉ̀ʉn

De valkuil voor Nederlandstaligen is 35.000: in het Thais zeg je niet ‘vijfendertigduizend’ maar ‘drie mʉ̀ʉn, vijf pan’. Oefen door een paar prijzen of salarissen om te zetten in mʉ̀ʉn en sɛ̌ɛn, en het wordt al snel vanzelfsprekend.

Thaise cijfers lezen

Thailand gebruikt bijna overal Arabische cijfers (1, 2, 3), maar heeft ook eigen cijfers: ๐ ๑ ๒ ๓ ๔ ๕ ๖ ๗ ๘ ๙. Ze werken precies als Arabische cijfers, in het tientallig stelsel, dus ๒๕ is 25 en ๑๐๐ is 100.

Je ziet ze op bankbiljetten en munten, officiële documenten, tempelborden, sommige taxikentekens en de prijsborden van traditionele winkeltjes. De volledige lijst, met audio voor elk cijfer, staat in het deel over cijfers van onze gids over het Thaise alfabet.

Prijzen, geld en boodschappen

Getallen gebruik je het meest op de markt of in een 7-Eleven. De munteenheid is de baht, บาท bàat. Met deze zinnen red je je in de meeste situaties:

Je ziet เท่าไหร่ ook geschreven als เท่าไร, de formelere spelling; allebei spreek je uit als tâo-rài. Het woordje ละ lá betekent ‘per’: กิโลละห้าสิบ gì-loo lá hâa-sìp is ‘vijftig per kilo’. Verkopers laten het woord bàat vaak weg, dus een prijs als hâa-sìp betekent gewoon 50 baht.

Wil je deze zinnen in een echte situatie horen? Hugo betaalt fruit bij een kraampje in het verhaal Op de markt en koopt snacks in Bij de 7-Eleven. Allebei zijn het verhalen van de eerste niveaus.

Dingen tellen: getallen en classificatoren

Eén ding verrast leerders: in het Thais kun je een getal niet direct vóór een zelfstandig naamwoord zetten. Je zegt ‘kat twee lijf’ in plaats van ‘twee katten’: แมวสองตัว mɛɛo sɔ̌ɔng dtua. Het woord na het getal is een classificator, gekozen naar het soort ding dat je telt: คน kon voor mensen, ตัว dtua voor dieren en kleren, อัน an voor kleine voorwerpen. Vergelijk het met ‘twee kopjes koffie’ of ‘drie stuks fruit’, maar dan voor alles wat je telt.

De volgorde is altijd zelfstandig naamwoord + getal + classificator:

• นักเรียนสามคน nák-rian sǎam kon: drie leerlingen
• เสื้อสองตัว sʉ̂a sɔ̌ɔng dtua: twee shirts

Classificatoren verdienen een eigen artikel, en dat is onze gids over Thaise classificatoren; onthoud voor nu kon voor mensen en an als je het niet zeker weet.

Thaise getallen oefenen

• Zeg prijzen hardop. Elke keer dat je een prijs in baht ziet, lees je hem in je hoofd in het Thais, vooral prijzen boven 10.000 om mʉ̀ʉn en sɛ̌ɛn te trainen.
• Let vanaf het begin op de tonen. sìi (4) en sǐi (kleur), hâa (5) en hǎa (zoeken): de juiste toon maakt een getal verstaanbaar.
• Leer ze in context. Getallen blijven beter hangen als ze bij een situatie horen: een prijs bij een kraampje, een tijd, een busnummer. Zo verschijnen ze in de verhalen van Kru May, met elke zin voorgelezen op natuurlijke en langzame snelheid.